COMMENTARY: BEYOND POLITICS: HONORING ALL VICTIMS OF THE NARCO CRISIS
Pinapaalala muli ng usapin sa narco crisis na hindi lamang ito tungkol sa pulitika, ayon sa initial na impormasyon mula sa iba’t ibang civic at health groups. Sa gitna ng mga debate tungkol sa polisiya at programa, nananatiling sentro ang mga biktima—mula sa mga taong nalulong sa ilegal na droga, kanilang pamilya, hanggang sa mga komunidad na naapektuhan ng krimen at takot. Layunin ng komentaryong ito na itampok ang pangangailangang kilalanin ang lahat ng naapektuhan, anuman ang kanilang katayuan o pinagmulan.
Batay sa mga paunang ulat ng mga advocacy organization, lumalabas na marami sa mga apektado ay kabataang nahinto sa pag-aaral, mga magulang na nawalan ng kabuhayan, at mga batang lumaki sa hindi matatag na kapaligiran. Sa ilang pag-aaral ng health experts, binibigyang-diin ang pangangailangang tingnan ang narco crisis bilang isyung pangkalusugan, pang-ekonomiya, at panlipunan, at hindi lamang usaping pangseguridad. Sa ganitong lente, mas malinaw na naipapakita kung paanong ang bawat kaso ay may kasamang kuwento ng pamilya at komunidad na patuloy na umaasa sa rehabilitasyon at suporta.
Sa ngayon, wala pang kumpirmadong detalye kung gaano kalawak ang kabuuang bilang ng lahat ng biktimang tuwirang at di-tuwirang naapektuhan, at patuloy itong tinataya ng mga ahensya ng gobyerno at independent researchers. Ayon sa initial na impormasyon, pinag-aaralan ng ilang institusyon ang mas maayos na datos sa treatment, reintegration, at community-based programs. Patuloy na hinihikayat ang mga lokal na pamahalaan, health sector, at civil society na magbahagi ng impormasyon upang mas malinaw na maipakita ang lawak ng narco crisis at kung paano maipapakita ang paggalang at pagkilala sa lahat ng biktima.